Bu öğeden alıntı yapmak, öğeye bağlanmak için bu tanımlayıcıyı kullanınız: http://kurumsalarsiv.taek.gov.tr/handle/1/1486
Başlık: Nükleer güç santrallerinde kaza ve normal işletme sırasında çevreye verilebilecek sıvı radyoaktif salım ve atıkların neden olacağı radyolojik etkilerin belirlenmesine yönelik yol gösterici bir doküman geliştirilmesi
Diğer Başlıklar: Developing a guideline document for determination of radiological effects resulted from liquid releases and discharges to the environment during accidental conditions and normal operation in nuclear power plants
Yazarlar: Ünver, Latife Özge
Tanrıkul Demir, Ezgi
TAEK-NGD
Anahtar kelimeler: Liquid discharges
Sıvı deşarjlar
Nuclear power reactors
Nükleer güç santralleri
Radiological consequences
Radyolojik sonuçlar
Accidental releases
Kaza deşarjları
Routine releases
Rutin deşarjlar
Seawater
Deniz suyu
Groundwater
Yeraltı suyu
Yayın Tarihi: Kas-2017
Yayıncı: Türkiye Atom Enerjisi Kurumu
Atıf: Tanrıkul D. E. (2017). Nükleer güç santrallerinde kaza ve normal işletme sırasında çevreye verilebilecek sıvı radyoaktif salım ve atıkların neden olacağı radyolojik etkilerin belirlenmesine yönelik yol gösterici bir doküman geliştirilmesi. (Uzmanlık tezi). Ankara: Türkiye Atom Enerjisi Kurumu
Özet: Tez çalışmasında; nükleer güç santrallerinden (NGS’lerden) kaynaklanan sıvı radyoaktif deşarjlar, sıvı deşarjların oluşum mekanizmaları, NGS’lerde sıvı radyoaktif deşarjlara neden olan gerçekleşmiş kazalar, sıvı radyoaktif deşarjlara ilişkin ulusal ve uluslararası mevzuat incelenmiştir. Çalışmada ayrıca; denizlere ve yeraltı sularına verilen sıvı radyoaktif deşarjlardan kaynaklanan radyolojik sonuçların tahmin edilmesine yönelik modelleme yöntemleri (analitik, numerik, kompartmanlı modeller), radyonüklitlerin suda taşınım yolları, iç ışınlanma ve dış ışınlanmaya yönelik doz hesaplama yöntemleri ve normal işletme ve kaza durumlarında bu amaçla kullanılan yazılımlar hakkında bilgiler yer almaktadır. Çalışma bunlara ek olarak; normal işletme, beklenen işletme olayları ve kaza durumlarında yapılan sıvı radyoaktif deşarjlarla ilgili bilgilerin NGS lisanslaması sırasında (çevresel etki değerlendirme (ÇED) aşamasında, yer lisansı aşamasında ve inşaat lisansı aşamasında) değerlendirilmesine yönelik düzenleyici kurum tarafından bir kılavuz geliştirileceği zaman dikkate alınması gerekli bilgileri de önermektedir. Tez çalışması sonucunda sıvı deşarjlardan en fazla ortaya çıkan radyonüklitin trityum olduğu, ancak trityumun insan vücudundaki biyolojik etki ömrünün kısa olması (12 gün) ve radyoaktif yarılanma ömrünün kısa olması gibi sebeplerle 137Cs radyonüklidinin (biyolojik yarı ömrü 70 gün) kaza durumunda daha fazla önemsendiği sonuçlarına varılmıştır. Ulusal mevzuat sıvı deşarjlarla ilgili teknik detayları içermemekte olup, daha çok genel gereklerin düzenlenmesini ya da ulusal anlamda hükme bağlanması gereken konuları düzenlemektedir. Bu anlamda sıvı deşarjlarla ilgili teknik detayları içeren bir kılavuz geliştirilebilir. Tez çalışmasında yer alan lisanslama için önerilen bilgiler kapsamında; hafif sulu reaktörler için doz değerlendirmesi yapılırken en azından 3H, 134Cs, 137Cs, 60Co radyonüklitlerinin dikkate alınması ve ayrıca radyoaktif bozunma sonucu oluşan radyonüklitlerin ve radyonüklitlerin çevrede birikimlerinin de göz önünde tutulması gerektiği, dış ışınlanmada en fazla doz alımına sebep olan maruziyet yolunun kıyıda sediman aktivitesi olduğu, iç ışınlanmada ise en fazla doz alımına sebep olan maruziyet yolunun sucul besinlerin tüketimi olduğu, normal işletme için gerçekçi, kaza durumları için tutucu hesaplamalar yapılması gerektiği, analitik modellerin genel hesaplamalar için, sahaya özgü çok veri olmaması durumunda lisanslama sırasındaki ilk basamaklarda (ÇED, yer lisansı gibi) kullanılabileceği; diğer yandan numerik ve kompartmanlı modellerin ise sahaya özgü hidrolik-hidrojeolojik verilerle birlikte inşaat lisanslaması aşamasında kullanılacağı, Türkiye’de NGS sahaları için deniz hidrolik koşulları ile bağlantılı olarak deniz sularında analitik ya da kompartmanlı, yeraltı sularında ise numerik modellerin kullanılabileceği sıralanabilir.
In this thesis; liquid radioactive discharges from nuclear power plants (NPPs), forming mechanisms of liquid discharges, past accidents which caused liquid radioactive discharges in NPPs, national and international regulations related with liquid radioactive discharges were examined. Moreover; there are information related with modeling methods (analytic, numeric, compartmental models) used in order to estimate radiological consequences of liquid radioactive discharges to seawater and groundwater, aquatic dispersion pathways of radionuclides, dose calculation methods for both internal and external radiation, and computer codes which are used for the estimation of radiological consequences of liquid radioactive discharges in routine and accidental conditions in this thesis. In addition to these, the thesis offers information, which will be taken into consideration when developing a guidance, related with liquid radioactive discharges released during normal operation, anticipated operational occurrences and accident conditions in NPP licencing steps (environmental impact assessment stage, site licencing stage and construction licencing stage). According to the study, it is concluded that tritium is the most common radionuclide resulted from liquid discharges, but due to the fact that tritium has a short effective biological half-life in human body (12 days) and short physical half-life; in accidental conditions 137Cs nuclide (biological half-life 70 days) is more important. Our national regulations do not contain technical details related with liquid discharges and mostly regulates general requirements or regulates the subjects needed to be decided. As a result it could be beneficial to develope a guidance related with liquid discharges which includes technical details. Within the scope of suggested information for licencing progress in the thesis the followings can be counted; during dose assessment for light water reactors at least 3H, 134Cs, 137Cs, 60Co nuclides should be taken into account as source term, and daughter radionuclides produced during radioactive decay and radionuclides accumulated in the environment should be taken into consideration, also the most important pathway in external radiation is sediment activity in seashore, whereas the most important pathyway in internal radiation is comsumption of aquatic foods, and while assessing radiological consequences it is needed to make realistic estimations for normal operation, and conservative estimations for accident conditions, analytical models can be used for general calculation for the first steps in licensing process (environmental impact assessment, site license etc.) which do not requires site spesific data completely, on the other hand; numerical and compartmental models can be used with hydrolic-hydrogeolojic site specific data in construction licensing step, and for NPPs in Turkey analytical or compartmental models can be used for seawater, numerical models can be used for groundwater.
URI: http://kurumsalarsiv.taek.gov.tr/handle/1/1486
Koleksiyonlarda Görünür:TAEK Uzmanlık Tezleri

Bu öğenin dosyaları:
Dosya Açıklama BoyutBiçim 
40040.pdfTez Sahibi Sürümü2.62 MBAdobe PDFGöster/Aç


DSpace'deki bütün öğeler, aksi belirtilmedikçe, tüm hakları saklı tutulmak şartıyla telif hakkı ile korunmaktadır.